باغ شاهزاده
باغ شاهزادهٔ ماهان نمونهای برجسته از باغ ایرانی در دورهٔ قاجار است. شیب طبیعی زمین، محور مرکزی آب، پلکانها، کوشکها و ردیف درختان در دل اقلیم خشک، فضایی سبز و منظم ساختهاند. این باغ یکی از اجزای ثبت جهانی «باغ ایرانی» در یونسکو است.


جنوبشرق ایران؛ فلات و حاشیهٔ لوت
دژهای کویری و باغهای زنده با آب
کرمان در جنوبشرق ایران، با شهرهای خشتی، چشماندازهای کویری و شکلهای زمینشناختی گوناگون شناخته میشود. مسیرهای قدیمی، واحهها و هنرهایی مانند پتهدوزی، فرهنگی را شکل دادهاند که با کمآبی سازگار شده و رنگ و ظرافت را در هنرهای خود حفظ کرده است.
بازارهای تاریخی، این میراث را در مقیاس زندگی روزمره نشان میدهند. دورتر، کلوتهای لوت چشماندازی با مقیاسی متفاوت پیش روی مسافر میگذارند.
۰۶
باغ شاهزادهٔ ماهان نمونهای برجسته از باغ ایرانی در دورهٔ قاجار است. شیب طبیعی زمین، محور مرکزی آب، پلکانها، کوشکها و ردیف درختان در دل اقلیم خشک، فضایی سبز و منظم ساختهاند. این باغ یکی از اجزای ثبت جهانی «باغ ایرانی» در یونسکو است.
ارگ بم برجستهترین نمونهٔ شهرِ تاریخیِ استحکامیافته با معماری خشتی در ایران است. حصارها، برجها، گذرها، خانهها و بخش حکومتی بر فراز واحهای شکل گرفتهاند که زندگی آن به قنات وابسته بود؛ این مجموعه و منظر فرهنگی پیرامونش در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارند.
در دشت لوت، بادهای نیرومند رسوبات را طی زمان به پشتهها و دالانهای عظیمی به نام کلوت تراشیدهاند. نور طلوع و غروب بر این شهر طبیعیِ بیساختمان، سایههایی خیرهکننده میسازد. گرما و بیآبی شدیدند و بازدید ایمن به فصل مناسب، راهنمای محلی و تجهیزات کامل نیاز دارد.
مجموعهٔ گنجعلیخان در قلب کرمان، میدان، بازار، حمام، مسجد، مدرسه، آبانبار و ضرابخانهای از دورهٔ صفوی را گرد هم آورده است. طاقهای آجری، کاشیکاری و حمام پرنقشونگار، ساختار یک مرکز شهری تاریخی را نشان میدهند که هنوز با زندگی بازار پیوند دارد.
میمند سکونتگاهی کهن و صخرهای در منطقهای نیمهخشک و کوهستانی است. فضاهای زندگی در دل سنگ نرم کنده شدهاند و شیوهٔ زندگی نیمهکوچرو، روستا را با مراتع فصلی پیرامون پیوند میدهد.
شفیعآباد در حاشیهٔ کویر لوت در استان کرمان، با قلعهٔ تاریخی، قناتها و اقامتگاههای بومی پیوند دارد. تعاونی زنان گوجینو از محل تولید صنایع دستی به احیای قناتها و گردشگری روستا کمک کرده است. شفیعآباد در سال ۲۰۲۵ در برنامهٔ Best Tourism Villages by UN Tourism برگزیده شد.
بازار کرمان محل پیوند تجارت و هنرهای دستی است. نقشهای پته روی پارچهٔ پشمی و بافت قالی، در کنار کارگاههای مسگری، بخشی از هویت هنری شهر و استان را میسازند.
مجموعهٔ گنجعلیخان و ارگ راین از دیگر دیدنیهای تاریخی استاناند؛ این دو بهصورت مستقل در فهرست میراث جهانی ثبت نشدهاند.